Λίγο καιρό πριν, πάνω από την Αδριατική Θάλασσα, κάπου ανάμεσα στην Ιταλία και τα Βαλκάνια, εκδηλώθηκε ένας κεραυνός πολύ ισχυρός. Το ηλεκτρομαγνητικό του αποτύπωμα απλώθηκε σε τεράστια ακτίνα και προκάλεσε δύο από τα πιο σπάνια και εντυπωσιακά φαινόμενα της ατμόσφαιρας, και μάλιστα ταυτόχρονα.
Η στιγμή καταγράφηκε στον ουρανό πάνω από το Ποσσάνιο, στη βόρεια Ιταλία, από τον φωτογράφο Βάλτερ Μπινότο. Όχι τυχαίο όνομα αφού στο παρελθόν έχει τιμηθεί με το βραβείο Wildlife Photographer of the Year, οπότε ξέρει πότε κοιτάζει κάτι πραγματικά μοναδικό.
Ένα καρέ που μοιάζει βγαλμένο από ταινία επιστημονικής φαντασίας
Δείτε αυτή τη δημοσίευση στο Instagram.
Στη φωτογραφία διακρίνεται ένας κόκκινος φωτεινός δίσκος, σχεδόν σαν ιπτάμενο αντικείμενο, και στο κέντρο του μια εντυπωσιακή δομή που θυμίζει μέδουσα με πλοκάμια. Όχι, δεν είναι εξωγήινοι, αν και το μάτι εκεί πάει πρώτο.
Η «μέδουσα» είναι ένα sprite, μια ηλεκτρική εκκένωση που, αντί να κατευθύνεται προς το έδαφος όπως οι κλασικοί κεραυνοί, ανεβαίνει προς την ανώτερη ατμόσφαιρα. Ο κόκκινος δίσκος γύρω της είναι ένα ELVE (Emission of Light and Very low-frequency perturbations due to Electromagnetic pulse sources), από τα πιο σπάνια και ταχύτερα ατμοσφαιρικά φαινόμενα που έχουν καταγραφεί ποτέ.
Όπως έγραψε και ο ίδιος ο Μπινότο, πρόκειται για έναν εξαιρετικά σπάνιο συνδυασμό, όχι κάτι που «πετυχαίνεις» απλώς βγαίνοντας μια βόλτα με τη φωτογραφική.
Sprites, ELVEs και… μυθολογικά ονόματα
Sprites και ELVEs ανήκουν σε μια ευρύτερη κατηγορία που οι επιστήμονες αποκαλούν Transient Luminous Events, δηλαδή παροδικά φωτεινά φαινόμενα. Συνδέονται με καταιγίδες, αλλά εκδηλώνονται πολύ ψηλότερα από τους συνηθισμένους κεραυνούς, σχεδόν στα όρια της ιονόσφαιρας.
Δεν είναι τυχαίο ότι πολλά από αυτά τα φαινόμενα έχουν ονόματα που θυμίζουν παραμύθι: trolls, pixies, gnomes. Και όχι από ρομαντισμό, αλλά γιατί εμφανίζονται ξαφνικά, διαρκούν ελάχιστα και εξαφανίζονται πριν προλάβεις να πεις «τι είδα μόλις τώρα;».
Γιατί είναι κόκκινα;
Η χαρακτηριστική κόκκινη λάμψη τόσο των sprites όσο και των ELVEs οφείλεται στη διέγερση μορίων αζώτου στην ανώτερη ατμόσφαιρα. Κάτι αντίστοιχο μπορεί να δει κανείς και στο κατώτερο τμήμα του σέλαος, μόνο που εκεί η ενέργεια προέρχεται από το διάστημα και όχι από καταιγίδες.
Τα ELVEs ειδικά δημιουργούνται όταν ένας ασυνήθιστα ισχυρός κεραυνός παράγει έναν έντονο ηλεκτρομαγνητικό παλμό. Αυτός ο παλμός «χτυπά» την ιονόσφαιρα και εξαπλώνεται κυκλικά για εκατοντάδες χιλιόμετρα, σαν φωτεινό κύμα.
Δείτε αυτή τη δημοσίευση στο Instagram.
Σπάνια, ταχύτατα και δύσκολα στη μελέτη
Τα ELVEs εντοπίστηκαν για πρώτη φορά μόλις το 1990 από το πλήρωμα του διαστημικού λεωφορείου Discovery, ενώ τα sprites φωτογραφήθηκαν για πρώτη φορά ένα χρόνο νωρίτερα, το 1989. Και τα δύο διαρκούν μόλις λίγα χιλιοστά του δευτερολέπτου, γεγονός που κάνει την καταγραφή και τη μελέτη τους πραγματικό πονοκέφαλο για τους επιστήμονες.
Με απλά λόγια, ο ουρανός συνεχίζει να κρύβει πράγματα που, ακόμα κι αν τα ξέρουμε θεωρητικά, όταν τα βλέπουμε μοιάζουν σχεδόν εξωπραγματικά. Και αυτό είναι που τα κάνει τόσο συναρπαστικά!

Γεια σου φίλη! Είμαι η Μάρθα και αγαπώ καθετί καινούργιο! Παρόλο που ξεκίνησα με σπουδές στη Διοίκηση Επιχειρήσεων, το πάθος μου για τη γραφή με οδήγησε στη Δημοσιογραφία, όπου ολοκλήρωσα το μεταπτυχιακό μου στο ΕΚΠΑ. Πάντα με γοήτευε ο κόσμος του lifestyle, της μόδας, της ομορφιάς και της διακόσμησης (ζυγός που θέλει αρμονία), και τώρα έχω τη χαρά να μοιράζομαι τις δικές μου ιδέες και σκέψεις μαζί σου. Είσαι έτοιμη για αυτό το ταξίδι;



