Η απογοήτευση από τις διαδικτυακές κοινότητες δεν οδηγεί πάντα στην αποχώρηση. Ακόμη κι όταν οι χρήστες κουράζονται από τις αντιπαραθέσεις, την παρενόχληση ή την ποιότητα του περιεχομένου, συχνά διστάζουν να φύγουν. Ένας βασικός λόγος είναι πως δεν θέλουν να χάσουν την επαφή με ανθρώπους που βρίσκονται ήδη στην ίδια πλατφόρμα.
Τα στοιχεία από δύο διαφορετικές έρευνες στις ΗΠΑ και στην Ευρώπη φωτίζουν αυτή την αντίφαση. Η πρώτη εξετάζει γιατί οι Αμερικανοί εγκαταλείπουν διαδικτυακές κοινότητες, ενώ η δεύτερη καταγράφει πόσοι χρήστες στη Γαλλία, τη Γερμανία και την Ιταλία θα μετακινούνταν σε μια εναλλακτική πλατφόρμα, αν μπορούσαν να κρατήσουν τα δεδομένα και τις επαφές τους.
Οι βασικοί λόγοι που οδηγούν στην αποχώρηση
Σύμφωνα με έρευνα του Pew Research Center, περίπου ένας στους τρεις ενήλικες στις ΗΠΑ έχει εγκαταλείψει κάποια διαδικτυακή κοινότητα. Η έρευνα πραγματοποιήθηκε από τις 26 Μαΐου έως την 1η Ιουνίου 2026, με τη συμμετοχή 9.750 ενηλίκων. Ως «online κοινότητα» το Pew υπολογίζει ένα ευρύ φάσμα χώρων, από ομάδες στα social media και φόρουμ μέχρι ομαδικές συνομιλίες και διαδικτυακά παιχνίδια.
Ο συχνότερος λόγος αποχώρησης ήταν η απώλεια ενδιαφέροντος. Πάνω από οκτώ στους δέκα πρώην συμμετέχοντες τον ανέφεραν, ενώ ήταν ο μόνος παράγοντας που οι περισσότεροι χαρακτήρισαν σημαντικό για την απόφασή τους.
Η ένταση και η παρενόχληση έπαιξαν επίσης ρόλο. Το 57% όσων έφυγαν δήλωσε ότι στην κοινότητα υπήρχαν υπερβολικά πολλές διαφωνίες, ενώ το 43% ανέφερε πως αποχώρησε επειδή κάποιοι χρήστες παρενοχλούσαν άλλους. Λίγο περισσότεροι από τέσσερις στους δέκα είπαν ότι κουράστηκαν επειδή συζητούνταν πολύ συχνά πολιτικά θέματα. Παράλληλα, το 37% έφυγε επειδή αφιέρωνε υπερβολικά πολύ χρόνο εκεί.
Οι νεότεροι φεύγουν συχνότερα
Τα στοιχεία του Pew δείχνουν ότι οι ενήλικες κάτω των 50 ετών είναι πιθανότερο να έχουν εγκαταλείψει μια διαδικτυακή κοινότητα σε σχέση με τις μεγαλύτερες ηλικίες. Το ποσοστό φτάνει το 44% στους κάτω των 30 ετών και το 40% στις ηλικίες 30 έως 49 ετών. Στις ηλικίες 50 έως 64 ετών πέφτει στο 32%, ενώ στους 65 και άνω περιορίζεται στο 19%.
Οι νεότεροι αναφέρουν συχνότερα ότι μια αλλαγή στη ζωή τους έκανε την κοινότητα περιττή. Επίσης, οι ενήλικες κάτω των 50 ετών είναι πιο πιθανό να μιλήσουν για πτώση της ποιότητας, έλλειψη του αισθήματος του ανήκειν ή υπερβολικό χρόνο στην πλατφόρμα. Αντίθετα, οι κάτω των 30 ετών είναι λιγότερο πιθανό να πουν ότι έφυγαν επειδή οι πολιτικές συζητήσεις ήταν πολλές.
Η πολιτική έπαιξε διαφορετικό ρόλο ανάλογα με την κομματική ταυτότητα. Παρόμοια ποσοστά Ρεπουμπλικανών και Δημοκρατικών δήλωσαν ότι έχουν εγκαταλείψει online κοινότητα, όμως οι Ρεπουμπλικανοί ανέφεραν συχνότερα ως αιτία την υπερβολική συζήτηση πολιτικών θεμάτων, σε ποσοστό 50% έναντι 39% των Δημοκρατικών.
Πολλοί θα έφευγαν, αν υπήρχε εναλλακτική
Μια ξεχωριστή έρευνα της YouGov, που ανατέθηκε από την οργάνωση Data Rights, εξέτασε 5.121 ενήλικες στη Γαλλία, τη Γερμανία και την Ιταλία. Οι συμμετέχοντες κλήθηκαν να φανταστούν ότι υπάρχει μια εναλλακτική πλατφόρμα που καλύπτει καλύτερα τις ανάγκες και τις αξίες τους, χωρίς να χάσουν τα δεδομένα και τις επαφές τους.
Με αυτή την προϋπόθεση, περίπου ένας στους τέσσερις χρήστες Facebook και Instagram δήλωσε πρόθυμος να μετακινηθεί. Στο LinkedIn και στο TikTok, το ποσοστό έφτασε περίπου τον έναν στους τρεις. Η Data Rights εκτιμά ότι αυτό αντιστοιχεί συνολικά σε περίπου 86 εκατομμύρια χρήστες στις τέσσερις πλατφόρμες στις τρεις χώρες.
Η απώλεια των κοινωνικών συνδέσεων παραμένει βασικό εμπόδιο. Μεταξύ όσων σκέφτονται να φύγουν, το 26% των χρηστών Facebook και το 23% των χρηστών Instagram ανέφεραν ότι ο κύκλος τους χρησιμοποιεί την ίδια υπηρεσία ή ότι δεν θέλουν να χάσουν την επαφή με άλλους. Στο LinkedIn και στο TikTok, το αντίστοιχο ποσοστό ήταν 12%. Η έλλειψη κατάλληλης εναλλακτικής και ο φόβος απώλειας δεδομένων αναφέρθηκαν επίσης ως λόγοι δισταγμού.
Από την άλλη πλευρά, η δυσαρέσκεια για την ποιότητα της υπηρεσίας αναδείχθηκε ως ο συχνότερος λόγος που ωθεί τους χρήστες προς την έξοδο, με ποσοστό 50%. Ακολούθησαν οι ηθικές ανησυχίες, όπως η διαφωνία με τις πολιτικές ή τις ενέργειες των εταιρειών, με 28%. Η έρευνα δεν δείχνει ότι όλοι οι χρήστες έχουν ήδη αποφασίσει να φύγουν. Καταγράφει, όμως, μια σαφή προθυμία μετακίνησης όταν η εναλλακτική διατηρεί όσα τους κρατούν συνδεδεμένους.
Όπως δήλωσε η διευθύντρια της Data Rights, Λόρι Ρούσεϊ: «Οι καταναλωτές αντιμετωπίζουν μια ολοένα και μεγαλύτερη υποβάθμιση των διαδικτυακών υπηρεσιών που χρησιμοποιούν και πολλοί έχουν πλέον βαρεθεί. Θέλουν να αποχωρήσουν, αλλά δεν θέλουν να χάσουν τις συνδέσεις τους. Πρέπει επειγόντως να χτίσουμε γέφυρες προς εναλλακτικές λύσεις».
Γεια σου φίλη! Είμαι η Μάρθα και αγαπώ καθετί καινούργιο! Παρόλο που ξεκίνησα με σπουδές στη Διοίκηση Επιχειρήσεων, το πάθος μου για τη γραφή με οδήγησε στη Δημοσιογραφία, όπου ολοκλήρωσα το μεταπτυχιακό μου στο ΕΚΠΑ. Πάντα με γοήτευε ο κόσμος του lifestyle, της μόδας, της ομορφιάς και της διακόσμησης (ζυγός που θέλει αρμονία), και τώρα έχω τη χαρά να μοιράζομαι τις δικές μου ιδέες και σκέψεις μαζί σου. Είσαι έτοιμη για αυτό το ταξίδι;