Κάθε Σεπτέμβριο, το «καλάθι του μαθητή» ξαναγίνεται θέμα συζήτησης στα ελληνικά νοικοκυριά. Φέτος οι μετρήσεις δίνουν μια εικόνα διπλής ανάγνωσης. Σύμφωνα με το ΙΕΛΚΑ, οι τιμές των σχολικών στα σούπερ μάρκετ κινήθηκαν ουσιαστικά στα περσινά επίπεδα, με μεσοσταθμική μείωση 0,70%, τη στιγμή που δειγματοληπτικές έρευνες καταναλωτικών ενώσεων εντόπισαν σε επιμέρους κωδικούς ανατιμήσεις που άγγιξαν και το 50%. Πίσω από τους μέσους όρους, το κόστος για τα βασικά ενός μαθητή δημοτικού ξεκινά από 45-55 ευρώ και εύκολα ξεπερνά τα 200, ανάλογα με το brand και τις ποσότητες.
Μέσα σε αυτό το κλίμα, η αγοραστική συμπεριφορά έχει αλλάξει και η επιλογή γίνεται πλέον σε δύο ταχύτητες. Το παιδί διαλέγει με κριτήριο την τάση της χρονιάς, τον ήρωα, το χρώμα, το σχέδιο που «φοριέται» στην αυλή, και οι σχολικές τσάντες μετατρέπονται σε δήλωση ταυτότητας. Ο γονιός, από την άλλη πλευρά, κοιτάζει πρώτα την τιμή στο ράφι. Η ποιότητα σπάνια μπαίνει στην εξίσωση, γιατί δεν θεωρείται καθοριστική τη στιγμή της αγοράς.
Κι όμως, εκεί ακριβώς κρύβεται το πραγματικό κόστος. Τα φθηνά τετράδια που φθείρονται πριν καλά καλά κλείσει το πρώτο τρίμηνο και οι μαρκαδόροι που ξεραίνονται μέσα σε λίγες εβδομάδες δεν είναι απλώς μια μικρή ενόχληση. Είναι ένα σιωπηλό, επαναλαμβανόμενο έξοδο: το προϊόν αγοράζεται ξανά, συχνά δύο και τρεις φορές μέσα στη χρονιά, και το αρχικό «φθηνό» αποδεικνύεται στο τέλος το πιο ακριβό της λίστας.
Το ζήτημα, ωστόσο, δεν είναι μόνο οικονομικό. Ορισμένα υπερβολικά φθηνά μολύβια σπάνε στο πρώτο ξύσιμο ή ενδέχεται να μην πληρούν τις προδιαγραφές ασφαλείας για υλικά που καταλήγουν στα χέρια, και συχνά στο στόμα, ενός παιδιού. Αντίστοιχα, στα παγούρια και δοχεία φαγητού η πιστοποίηση των υλικών που έρχονται σε επαφή με τρόφιμα είναι κάτι που πολλοί προσπερνούν στη βιασύνη της τελευταίας στιγμής. Μια μικρή διαφορά στην τιμή μπορεί να σημαίνει μεγάλη διαφορά στην ποιότητα και, κυρίως, στην ασφάλεια.
Οι αριθμοί επιβεβαιώνουν τη μετατόπιση του βάρους από κατηγορία σε κατηγορία. Στην έρευνα του ΙΕΛΚΑ, οι κασετίνες κατέγραψαν την πιο αισθητή άνοδο, περίπου 1,3%, οι σχολικές τσάντες οριακή αύξηση 0,87% και τα τετράδια σχεδόν μηδενική μεταβολή, της τάξης του 0,15%. Οι διαφορές μοιάζουν μικρές μεσοσταθμικά, όμως η πραγματική εικόνα κρύβεται στο εύρος των τιμών. Μια τσάντα μπορεί να κοστίζει από 15 έως 75 ευρώ, με την ποιότητα της ραφής, του υφάσματος και της εργονομίας να δικαιολογεί το χάσμα. Το ίδιο προϊόν σε δύο εκδοχές δεν προσφέρει την ίδια διάρκεια ζωής, κι αυτό είναι που τελικά μετράει στον οικογενειακό προϋπολογισμό.
Αυτό που φαίνεται να αλλάζει σταδιακά είναι η ίδια η φιλοσοφία της αγοράς. Ολοένα και περισσότεροι γονείς αρχίζουν να αντιμετωπίζουν τα εφόδια του σχολείου όχι ως αναλώσιμα μιας χρήσης, αλλά ως μικρές, καθημερινές πολυτέλειες που αντέχουν στον χρόνο και κάνουν το παιδί να νιώθει όμορφα κάθε πρωί. Ένα καλό στυλό, ένα ανθεκτικό δοχείο φαγητού ή ένα σετ από είδη ζωγραφικής και χειροτεχνίας που δεν στεγνώνει στη μέση της χρονιάς είναι μικρές επιλογές που αναβαθμίζουν την εμπειρία και, ταυτόχρονα, περιορίζουν τα επαναλαμβανόμενα έξοδα.
Η τάση αυτή δεν σημαίνει επιστροφή στην πολυτέλεια για την πολυτέλεια. Σημαίνει μια πιο ώριμη ανάγνωση της σχέσης τιμής και αξίας, όπου το κόστος δεν υπολογίζεται στο ταμείο του Σεπτεμβρίου, αλλά στο τέλος της σχολικής χρονιάς, όταν φανεί τι άντεξε και τι αγοράστηκε ξανά. Σε μια περίοδο που κάθε ευρώ μετράει, τα ποιοτικά σχολικά είδη φαίνεται πως κερδίζουν ξανά έδαφος. Όχι επειδή είναι φθηνότερα στην αρχή, αλλά επειδή, στην πράξη, αποδεικνύονται η πιο συμφέρουσα επένδυση για μια χρονιά χωρίς εκπλήξεις.
Γεια σου φίλη! Είμαι η Μάρθα και αγαπώ καθετί καινούργιο! Παρόλο που ξεκίνησα με σπουδές στη Διοίκηση Επιχειρήσεων, το πάθος μου για τη γραφή με οδήγησε στη Δημοσιογραφία, όπου ολοκλήρωσα το μεταπτυχιακό μου στο ΕΚΠΑ. Πάντα με γοήτευε ο κόσμος του lifestyle, της μόδας, της ομορφιάς και της διακόσμησης (ζυγός που θέλει αρμονία), και τώρα έχω τη χαρά να μοιράζομαι τις δικές μου ιδέες και σκέψεις μαζί σου. Είσαι έτοιμη για αυτό το ταξίδι;
Leave a Reply